Mã HS là gì? Cấu trúc mã HS và cách tra cứu khi xuất nhập khẩu

Mỗi lô hàng xuất nhập khẩu đều phải khai một mã số hàng hóa — mã HS. Mã này quyết định thuế suất, hàng có cần giấy phép hay kiểm tra chuyên ngành không, và lô hàng có được hưởng ưu đãi theo hiệp định thương mại hay không. Khai sai mã HS là nguyên nhân phổ biến nhất khiến tờ khai bị chuyển luồng, bị truy thu thuế hoặc bị phạt.

Mã HS là gì?

HS là viết tắt của Harmonized Commodity Description and Coding System — Hệ thống hài hòa mô tả và mã hóa hàng hóa do Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) ban hành theo Công ước HS năm 1983. Hơn 200 quốc gia và vùng lãnh thổ dùng chung hệ thống này, nên cùng một mặt hàng sẽ có sáu số đầu của mã HS giống nhau ở mọi nước.

Mã HS được dùng để:

1. Xác định thuế suất nhập khẩu, xuất khẩu, thuế giá trị gia tăng và các loại thuế khác.
2. Xác định chính sách mặt hàng: giấy phép, kiểm dịch, kiểm tra chất lượng, an toàn thực phẩm.
3. Xác định xuất xứ theo quy tắc chuyển đổi mã số khi xin C/O ưu đãi.
4. Thống kê thương mại của từng quốc gia.

Cấu trúc mã HS

Danh mục HS chia hàng hóa từ lớn đến nhỏ: 21 phần, 97 chương (chương 77 để trống dự phòng), sau đó là nhóm và phân nhóm.

1. Chương — 2 số đầu. Ví dụ chương 85: máy điện, thiết bị điện và bộ phận của chúng.
2. Nhóm — 4 số. Ví dụ 8504: biến thế điện, máy biến đổi điện tĩnh.
3. Phân nhóm — 6 số. Đây là cấp thống nhất quốc tế.
4. Cấp quốc gia — từ số thứ 7 trở đi. Việt Nam dùng mã 8 số theo Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, xây dựng trên Danh mục thuế quan hài hòa ASEAN (AHTN). Một số nước dùng 10 hoặc 12 số.

Biểu thuế Việt Nam còn có Chương 98 quy định mã hàng và mức thuế ưu đãi riêng cho một số nhóm mặt hàng — khi hàng thuộc diện này phải khai cả mã ở 97 chương và mã tương ứng ở Chương 98.

Sáu quy tắc tổng quát phân loại hàng hóa

Khi một mặt hàng có vẻ thuộc nhiều nhóm, người khai phải áp dụng sáu quy tắc theo đúng thứ tự:

1. Quy tắc 1: phân loại theo nội dung của nhóm và chú giải phần, chú giải chương. Tên phần, tên chương chỉ để tham khảo.
2. Quy tắc 2: (a) hàng chưa hoàn chỉnh, chưa lắp ráp nhưng đã có đặc trưng cơ bản của hàng hoàn chỉnh được phân loại như hàng hoàn chỉnh; (b) vật liệu pha trộn được xem xét theo quy tắc 3.
3. Quy tắc 3: hàng có thể thuộc từ hai nhóm trở lên: (a) chọn nhóm mô tả cụ thể nhất; (b) nếu không được, chọn theo vật liệu hoặc bộ phận tạo nên đặc trưng cơ bản; (c) nếu vẫn không được, chọn nhóm có thứ tự sau cùng.
4. Quy tắc 4: hàng không thể phân loại theo các quy tắc trên thì xếp vào nhóm của hàng giống nó nhất.
5. Quy tắc 5: bao bì, hộp đựng chuyên dùng đi kèm hàng hóa được phân loại cùng hàng hóa đó.
6. Quy tắc 6: việc phân loại ở cấp phân nhóm áp dụng các quy tắc trên, theo nội dung phân nhóm và chú giải phân nhóm.

Đừng tra mã chỉ bằng tên thương mại. Hải quan phân loại theo bản chất, chất liệu, công dụng và cấu tạo của hàng.

Cách tra cứu mã HS

1. Chuẩn bị mô tả đầy đủ: tên gọi, chất liệu, công dụng, cấu tạo, catalogue, ảnh thực tế.
2. Xác định chương và nhóm trong Biểu thuế xuất khẩu, nhập khẩu hiện hành, đọc kỹ chú giải phần và chú giải chương.
3. Áp dụng sáu quy tắc để chọn phân nhóm 6 số, rồi mã 8 số của Việt Nam.
4. Đối chiếu với dữ liệu tra cứu trên Cổng thông tin điện tử Hải quan và các thông báo kết quả phân loại đã ban hành.
5. Với hàng giá trị lớn hoặc khó phân loại, nộp hồ sơ đề nghị xác định trước mã số với cơ quan hải quan trước khi nhập hàng.

Sai mã HS gây hậu quả gì?

Khai sai mã có thể làm tờ khai bị chuyển sang luồng vàng hoặc đỏ, bị kiểm tra sau thông quan, truy thu chênh lệch thuế và bị phạt vi phạm hành chính. Lô hàng cũng có thể mất ưu đãi thuế nếu mã khai trên tờ khai không khớp với mã trên C/O.

Đội chứng từ của Golden Buffalo Logistics tra mã HS, kiểm tra chính sách mặt hàng và khai báo trên VNACCS cho hàng xuất nhập khẩu qua cảng Hải Phòng và các cửa khẩu phía Bắc. Xem giải pháp hải quan hoặc gửi yêu cầu tư vấn.